Het zoemt van de activiteiten in de praktijklokalen van vmbo ’t Venster in Arnhem: zo’n tweehonderd leerlingen van vijf Arnhemse basisscholen nemen er deel aan de 8Klusklas. De scholieren hebben voor dit project op initiatief van Lokaal2 uit acht techniek- en technologievakken kunnen kiezen, denk aan bouwen, VR (virtuele realiteit) of keramiek. Het doel is om van afvalstoffen nieuwe dingen te maken, zoals speelgoed, dat op de feestelijke afsluiting op 27 maart wordt verkocht voor een goed doel.

Jafar uit groep 8 van de Jozef Sartoschool zit geconcentreerd naar het computerscherm te kijken met veel verschillende afbeeldingen van pokémonkaarten. Hij heeft van triplex een grote pokémonkaart gemaakt en doet nu inspiratie op om zijn eigen pokémonfiguur te ontwerpen. ‘Ik vind het helemaal geweldig’, zegt Jafar met stralende ogen. ‘Mijn thema is vuur en lava. Het is supercool om veel verschillende mogelijkheden te zien en dan naar eigen inzicht iets te maken.’

Clarence Schipper, de vader van Jafar, kijkt over de schouder van zijn zoon mee naar het computerscherm en zegt met een lach: ‘Hij is helemaal weg van techniek, in de breedte, van computers tot hout en elektronica. Op zijn tweede noemden we hem thuis al de cable guy, omdat hij altijd aan snoeren en kabels of de stofzuiger zat te friemelen. Deze lessen zijn echt iets voor hem. Het is leuk om te zien hoe hij hier in ’t Venster zijn weg vindt.’

Techniek en creativiteit

Het actief stimuleren van techniek, technologie en creativiteit staat centraal in de aanpak van de 8Klusklas, dit jaar met het thema duurzaamheid en hergebruik van materialen. Het project is een initiatief van Lokaal2 in samenwerking met zes basisscholen en ’t Venster. Het traject bestaat uit vier 8Klusklaslessen van twee uur, die vanaf eind februari één keer per week worden gegeven, een kennismakingsbijeenkomst en een feestelijke presentatiemiddag. De scholieren kunnen kiezen uit de vakken bouwen, biologie, koken, VR (virtuele realiteit), fotograferen, drukwerktechnieken, keramiek en mode.

De scholen die aan het project meewerken zijn dit jaar: de Julianaschool, de Jozef Sartoschool, de Zyp, De Witte Vlinder en Kunstrijk. De 8Klusklas ging vorig jaar van start met zo’n 120 leerlingen van vier basisscholen, die bij ’t Venster toen het thema de Duurzame stad Arnhem in 2050 uitwerkten tot een model op schaal – en daadwerkelijk gebouwd.

Moderne technieken

‘Met moderne technieken, zoals lasersnijden, 3D-printen en met de UV-printer maken we dit jaar van afvalmaterialen nieuw speelgoed’, legt docent Jorein van der Put uit. Hij is docent Dienstverlening & Producten op ’t Venster en zwaait de scepter in de bouwwerkplaats. De basisschoolleerlingen werken zelfstandig aan hun werkstuk en vragen af en toe hulp aan de docent of een van de helpers. 

Eén van de leerlingen maakt van een kapotte raceauto een VOC-schip, een ander is een kruisboog aan het maken. Hij heeft een onderdeel op een stuk triplex getekend en laat dat aan Van der Put zien. Die kijkt en zegt: ‘Je hebt het goed getekend, maar het staat midden op het materiaal. Teken het nog een keer, maar dan zo dicht mogelijk in de hoek, dan hoef je twee kanten niet te zagen en heb je veel minder afval.’

Overgang PO-VO

Van der Put is op ’t Venster nauw betrokken bij de opzet en ontwikkeling van de serie 8Klusklaslessen. Samen met andere docenten van ’t Venster en leerkrachten van de basisscholen vormt hij het Ontwikkelteam PO-VO Arnhem, dat techniek-activiteiten bedenkt. Doordat de scholieren de lessen op ’t Venster volgen, maken ze ook kennis met het voortgezet onderwijs. Jasper van de Jozef Sartoschool is in het biologielokaal druk in de weer met het bouwen van een vogelhuisje. Zijn moeder Vera kijkt glimlachend toe. ‘Thuis zegt hij niet zo veel over hoe het was op school, maar nu zie ik dat hij hier met veel plezier bezig is. Hij vindt het leuk om met zijn handen te werken en kijkt uit naar de 8Klusklasles.’ 

Leuke leeromgeving

‘De kruisbestuiving tussen de kinderen van verschillende scholen is ook goed om te zien’, constateert Vera. Ze vertelt dat haar zoon autisme heeft en het soms lastig vindt contact te maken met anderen. ‘Dit is een leuke leeromgeving, waarin het contact maken met andere kinderen bijna vanzelf gaat, bijvoorbeeld omdat ze elkaar helpen. Jasper heeft hier al andere kinderen leren kennen.’ Jasper is inmiddels aan het zagen, wat de nodige inspanning kost. ‘Dit is best zwaar’, zegt hij. ‘Maar het is wel eens wat anders dan rekenen, spelling en taal.’

Keramiek en druktechnieken

Bij keramiek maken de scholieren allemaal een tegeltje van klei, dat ze zelf decoreren. ‘Met al die tegeltjes maken we straks een groter kunstwerk’, vertelt kunstdocent Myrthe. Charlina van basisschool De Witte Vlinder is heel precies bezig, terwijl haar moeder toekijkt. ‘Ik maak een ontbijt op het tegeltje. Dat heb ik zelf bedacht. Straks gaan we de tegel verven’, vertelt Charlina. ‘Ze houdt van knutselen en van werken met klei. Dus deze lessen zijn echt iets voor haar’, zegt haar moeder. ‘Ze kan ook goed tekenen, toen ze klein was al.’ Charlina lacht en zegt: ‘Later wil ik architect worden.’

Presentatie en verkoop

De lessen van de 8Klusklas worden op vrijdag 27 maart van 11.30 uur tot 14.00 uur afgesloten met een feestelijke presentatie en verkoop van het gemaakte speelgoed in ‘t Venster. Ouders en andere belangstellenden zijn daarbij welkom. De opbrengst gaat naar speelgoedbank De Speelstoet.

tekst: Francien van Zetten